logo
भारतवाणी
bharatavani  
logo
Knowledge through Indian Languages
Bharatavani

Bharatiya Bhasha Kosh (Multilingual, Devanagari Script)

उपनगर
हिंदी :नगर के आसपास बसा हुआ क्षेत्र, छोटा नगर
संस्कृत :उपनगरम्
पंजाबी :बसती
उर्दू :मुज़ाफ़ात
कश्मीरी :सरय
सिंधी :उपनगरु
मराठी :उपनगर
गुजराती :उपनगर, परुं
कोंकणी :उपनगर
नेपाली :उप॒नगर, बस्ती
बंगला :उपनगर
असमिया :उपनगर, सरुनगर, उपकण्ठ
मणिपुरी :शहर गी नाक् येत्ता ताबा लम
ओड़िआ :उपनगरी
तेलुगु :नगरांचलमु
तमिल :पुर॒-नगर्
मलयालम :नगरप्रांतम्
कन्नड :उपनगर

उपनाम
हिंदी :वास्तविक नामसे भिन्न कवियों लेखकों आदि का स्वयं रखा हुआ कोई दूसरा नाम
संस्कृत :उपनाम
पंजाबी :उपनाम, तखल्लुस
उर्दू :तख़ल्लुस
कश्मीरी :तख़लुस
सिंधी :तख़लुस
मराठी :उपनाम, टोपणनाव (पैननेम)
गुजराती :उपनाम, तखल्लुस
कोंकणी :उपनांव
नेपाली :उप॒नाम
बंगला :उपनाम
असमिया :उपनाम, छद्मनाम, आन नाम
मणिपुरी :मशागी अशेङबा ममिङ् नत्बदा, कौनबा मिङ्
ओड़िआ :उपनाम, अन्य नाम, अलगा-नाम
तेलुगु :उपनाममु, मारु पेरु
तमिल :पुनैर्प्पयर्, कुलर्प्पयर्
मलयालम :उपनामम्, तूलिकानामम्
कन्नड :काव्यनाम

उपन्यास
हिंदी :साहित्य की एक विधा, जिसमें वास्तविक जीवन से मिलते-जुलते चरित्रों और कार्य कलापों का गद्यात्मक चित्रण हो
संस्कृत :उपन्यासः
पंजाबी :नावल, उपनिआस
उर्दू :नाविल
कश्मीरी :नावल
सिंधी :उपन्यासु, नाविल
मराठी :कादंबरी
गुजराती :नवल-कथा
कोंकणी :कादंबरी
नेपाली :उप॒न्यास
बंगला :उपन्यास नभेल
असमिया :उपन्यास, दीथल,गल्प नावल्
मणिपुरी :उपन्यास
ओड़िआ :उपन्यास
तेलुगु :नवल
तमिल :पुदिनम्
मलयालम :नोवल्, आख्यायिक
कन्नड :कादंबरि, व्याख्यान

उपभोक्ता
हिंदी :उत्पादन का प्रयोजक, खपतकार
संस्कृत :उपभोक्तृ
पंजाबी :खपतकार, उपभोगता
उर्दू :सारिफ़
कश्मीरी :वरतावन-वोल
सिंधी :वायिराईंदडु, उपभोगु॒ कंदडु
मराठी :उपभोक्ता
गुजराती :उपभोक्ता
कोंकणी :उपभोक्ता
नेपाली :उप॒भोक्ता
बंगला :उपभोक्ता, उपभोगकारी
असमिया :उपभोकता, भोकता, उपभोग-करोता
मणिपुरी :शिजिन्-नरिबा, तौरिबा
ओड़िआ :उपभोगकारी, उपभोक्ता
तेलुगु :वाडुकदारुडु
तमिल :उपयोगिप्पवर्, नुगवौर्
मलयालम :उपभोक्तावु
कन्नड :अनुभोग

उपभोग
हिंदी :किसी वस्तु का व्यवहार में लाना
संस्कृत :उपभोगः
पंजाबी :उपभोग, खप्त,खपा
उर्दू :ऐश
कश्मीरी :इसतिमाल
सिंधी :उपभोगु॒, इस्तेमालु
मराठी :उपभोग
गुजराती :उपभोग, भोगवटो, उपभोग
कोंकणी :उपभोग करप
नेपाली :उप॒भोग, खपत
बंगला :उपभोग, भोग, भोगकरा
असमिया :उपभोग, भोजन-पानकर, उपभोग भोगकरा
मणिपुरी :नुङ्ङाइबा फङ्नब-गीदमक करिगुंबा पोतशक अमा शिजिन्नबा
ओड़िआ :उपभोग सुख-भोग, संभोग
तेलुगु :भोगमु, अनुभवमु
तमिल :उपयोगित्तल्, नुगर्तल् नुगंर्दऴित्तल्
मलयालम :उपभोगम्, मुळुवनुम् उपयोगिच्चु तीर्क्कल्
कन्नड :उपयोगिसुवुदु, बळके

उपमा
हिंदी :गुणों के आधार पर दो वस्तुओं की समानता, अलंकार विशेष
संस्कृत :उपमा
पंजाबी :उपमा
उर्दू :तश्बीह, तम्सील
कश्मीरी :मिसाल
सिंधी :भेट, उपमा (हिकु, अलंकारु जंहिं में बि॒नि शयनि जी भेट कयल हूंदी आहे), तश्बीह
मराठी :उपमा, उपमा अलंकार
गुजराती :उपमा, उपमा-अलंकार
कोंकणी :उपमा, उपमां-लंकार
नेपाली :उप॒मा, दृष्टांत॒, एक अर्थाल-ङ्कार
बंगला :तुलना, शादृश्य, उपमा (अर्था-लंकार)
असमिया :उपमा, तुलना, सादृश्य उपमा (साहित्यर अलंकार)
मणिपुरी :चाङ्दम्नबा, उपमा
ओड़िआ :उपमा, तुलना, सादृश्य
तेलुगु :उपम, उपमानमु, उपमालंकारमु
तमिल :उवमै, उवमै अणि
मलयालम :उपमिक्कल्, उपम
कन्नड :होलिके, उपमे

उपयोग
हिंदी :प्रयोग, व्यवहार
संस्कृत :उपयोगः, व्यवहारः
पंजाबी :बरतों, उपयोग
उर्दू :इस्तेमाल
कश्मीरी :इसतिमाल
सिंधी :इस्तेमालु, उपयोगु
मराठी :उपयोग, व्यवहार
गुजराती :उपयोग
कोंकणी :उपेग
नेपाली :उप॒योग, प्रयोग
बंगला :प्रयो॒ग, (जो), ब्यबहार, उपजोग
असमिया :प्रयोग ब्यबहार
मणिपुरी :शिजिन्नबा
ओड़िआ :उपजोग, प्रयोग, ब्यबहार
तेलुगु :उपयोगमु
तमिल :उपयोगम्
मलयालम :उपयोगम्
कन्नड :उपयोग, बळके

उपयोगी
हिंदी :प्रयोग, में लाए जाने योग्य
संस्कृत :उपयोगिन
पंजाबी :उपयोगी, कारआमद
उर्दू :कारआमाद, मुफ़ीद
कश्मीरी :बकार-यिनस-लायक
सिंधी :कमाइतो, उपयोगी
मराठी :उपयोगी
गुजराती :उपयोगी
कोंकणी :उपेगी, उपयोगी
नेपाली :उप॒योगी, प्रयोजनीय
बंगला :उपजोगी (य)
असमिया :उपयोगी, प्रयोजनीय
मणिपुरी :शिजिन्न-निङाइ ओइबा
ओड़िआ :उपजोगी, आवश्यकीय, प्रयोजनीय
तेलुगु :उपयोगकर-मयिन
तमिल :उपयोग-मुळ्ळ
मलयालम :उपयोगमुळ्ळ
कन्नड :केलसक्के बरव

उपलक्ष्य
हिंदी :वह बात, जिसे ध्यान में रखकर कुछ कहा या किया जाए
संस्कृत :तात्पर्यम्
पंजाबी :मंशा, एहं वेखदे होए
उर्दू :मँशा, मक़्सद
कश्मीरी :मंशा
सिंधी :मंशा, मुराद
मराठी :उपलक्ष्य
गुजराती :उपलक्ष्य, संदर्भ
कोंकणी :उपलक्ष्य
नेपाली :उप॒लक्ष्य, उद्देश्य॒
बंगला :उपलक्ष्य, अबलंबन
असमिया :उपलख्य, संदर्भ, प्रयोजन, उद्देश्य
मणिपुरी :मरमदा, उपलक्ष्य
ओड़िआ :उपलख्य, संदर्भ, परिप्रेक्षी, तात्पर्ज्य
तेलुगु :संदर्भमु
तमिल :कुरि॒क्कोळ्
मलयालम :लक्ष्यम्, उद्देशम्
कन्नड :गुरि, कारण

उपला
हिंदी :जलाने के लिए सुखाया हुआ गोबर
संस्कृत :गोमयः
पंजाबी :पाथी कंडा
उर्दू :उपला
कश्मीरी :बोंठ
सिंधी :छेणो (सुकलु)
मराठी :गोवरी, शेणी
गुजराती :छाणुं
कोंकणी :शेणी
नेपाली :गुइँठो
बंगला :घुँटे (गोबरेर ब्जालानी)
असमिया :गोबरखुँटि
मणिपुरी :शन्यि अकङ्बा
ओड़िआ :घषि
तेलुगु :पिडक
तमिल :वरट्टि
मलयालम :वरळि, चाणकवरळि
कन्नड :बेरणि, कुळ्ळु


logo